Click here to send us your inquires or call (852) 36130518

[ECHO �LONSKA]  [�LONSKE FORUM]  [�LONSK]  [RUCH AUTONOMII �L�SKA]

« IMPRESSUM

KONTAKT

post@EchoSlonska.com

10-11/2001

ECHO �LONSKA

« nazot do rubriki Z Archiwum


5 listopada - rocznica polskiej niepodleglosci

AKT 5 LISTOPADA 1916:

"Do mieszka�c�w lubelskiego Jeneralnego Gubernatorstwa!
Przej�ci niez�omn� ufno�ci� w ostateczne zwyci�stwo ich broni i �yczeniem powodowani, by ziemie polskie, przez waleczne ich wojska ci�kimi ofiarami panowania rosyjskiemu wydarte, do szcz�sliwej wywies� przysz�o�ci, Jego Cesarska i Kr�lewska Mo�� Cesarz Ausrtii i Apostolski Kr�l W�gier, oraz Jego Cesarska Mos� Cesarz Niemiecki, u�o�yli si�, by z ziem tych utworzy� pa�stwo samodzielne z dziedziczn� monarchi� i konstytucyjnym ustrojem. Dok�adniejsze oznaczenie granic zastrzega si�. Nowe Kr�lestwo znajdzie w ��czno�ci z obu sprzymierzonymi mocarstwami r�kojmie, potrzebne do swobodnego si� swych rozwoju. We w�asnej armii nadal �y� b�d� pe�ne s�awy tradycje wojsk polskich dawniejszych czas�w i pami�� walecznych polskich towarzyszy broni we wielkiej obecnej wojnie. Jej organizacja, wykszta�cenie i kierownictwo uregulowane b�d� we wsp�lnym porozumieniu. Sprzymierzeni monarchowie, bior�c nale�yty wzgl�d na og�lne warunki polityczne Europy, jako te� na dobro i bezpiecze�stwo w�asnych kraj�w i lud�w, �ywi� niep�onn� nadziej�, �e obecnie spe�ni� si� �yczenia pa�stwowego i narodowego rozwoju Kr�lestwa Polskiego. Wielkie za�, od zachodu z Kr�lestwem Polskim s�siaduj�ce, mocarstwa z rado�ci� ujrz� u swych granic wschodnich wskrzeszenie i rozkwit wolnego, szcz�liwego i w�asnym narodowym �yciem ciesz�cego si� pa�stwa. Z Najwy�szego Rozkazu Jego Cesarskiej i Kr�lewskiej Mo�ci, Cesarza Austrii i Apostolskiego Kr�la W�gier.

Kuk
Generalny Gubernator Wojskowy"

Po wyparciu armii rosyjskiej, we wrze�niu 1915, Kr�lestwo Polskie wyzwolone spod okupacji rosyjskiej mianowane zostalo przejsciowo Generalnym Gubernatorstwem Warszawskim i Lubelskim.

5 XI 1916 cesarze: niemiecki Wilhelm II i austriacki Franciszek Jozef I proklamowali utworzenie z wyzwolonych ziem samodzielnego pa�stwa polskiego. Zorganizowano Polsk� Si�� Zbrojn�, w grudniu 1916 powo�ano Tymczasow� Rad� Stanu, we wrze�niu 1917 Rad� Regencyjn�. Rozbudowywano polski samorz�d i szkolnictwo.

Tymczasowa Rada Stanu.
Rozporzadzenie o jej utworzeniu datowane 6 listopada, og�oszone zostalo 6 grudnia 1916 i powo�ywa�o TRS jako organ doradczy w sprawach prawodawczych i pomocniczy przy tworzeniu instytucji pa�stwowych w Kr�lestwie Polskim. Sk�ada�a si� z 25 cz�onk�w, w tym 15 z terenu okupacji niemieckiej i 10 z austriackiej. Przewodnicz�cym zosta� ziemianin W. Niemojewski, nosz�cy tytu� marsza�ka wielkiego koronnego. W jej sk�ad weszli przedstawiciele aktywistow, w�r�d nich 7 ziemian, 3 przemys�owc�w, 2 ksi�y, 2 ch�op�w, 11 pracownik�w umys�owych. Sprawy wojskowe powierzono J. Pilsudskiemu.

Rada Regencyjna,
 najwy�sza w�adza pa�stwowa w Kr�lestwie Polskim, wraz z powo�an� przez ni� Rad� Stanu mia�a pe�ni� funkcje ustawodawcze. Posiada�a uprawnienia do tworzenia rz�du spe�niaj�cego funkcje administracyjne, mia�a sprawowa� w�adz� do okresu obj�cia rz�d�w przez kr�la lub regenta. W sk�ad Rady Regencyjnej weszli: arcybiskup warszawski A. Kakowski, prezydent Warszawy Z. Lubomirski i ziemianin J. Ostrowski.

Aktywi�ci,
 byli to zwolennicy polityki polskiej opartej na wsp�pracy z Austro-W�grami i Niemcami, dzia�aj�cy w latach 1915-1918. Dzielili si� na: zwolennik�w koncepcji J. Pi�sudskiego - tzw. lewic� niepodleg�o�ciow� lub lewic� aktywistyczn�, kt�rych zapleczem politycznym by�y ugrupowania wchodz�ce w sk�ad Komitetu Naczelnego Zjednoczonych Stronnictw Niepodleg�o�ciowych, nast�pnie Centralnego Komitetu Narodowego i Komisji Porozumiewawczej Stronnictw Demokratycznych, zwolennik�w Naczelnego Komitetu Narodowego, popieranych przez Lig� Pa�stwowo�ci Polskiej, nast�pnie Centrum Narodowe i Zwi�zek Budowy Pa�stwa Polskiego, i cz�onk�w progermanskiego Klubu Pa�stwowc�w Polskich.

Po rewolucji 1917 w Rosji, PPS i PSL odesz�y z obozu aktywist�w.

W pa�dzierniku 1918, w obliczu kl�ski pa�stw centralnych, Rada Regencyjna wyst�pi�a z or�dziem zapowiadaj�cym odbudow� pa�stwa polskiego, przeprowadzenie wybor�w i powo�anie nowego rz�du.

11.XI.1918 Rada Regencyjna przekaza�a w�adz� socjali�cie J�zefowi Pi�sudskiemu. 18.XI.1918 roku Pi�sudski powierzy� misj� tworzenia rz�du J�drzejowi Moraczewskiemu, w kt�rego sk�ad weszli: ludowcy, socjali�ci i POW. Odstapiono od idei odrodzenia monarchii Kr�lestwa Polskiego, socjalisci przejeli wladze w Polsce.

Dzis za dat� odzyskania niepodleg�o�ci uwa�a si� w Polsce 11 listopada 1918, dzie� przekazania socjaliscie i rewolucjoniscie J. Pi�sudskiemu przez Rad� Regencyjn� naczelnego dow�dztwa nad wojskiem polskim i powierzenia mu misji utworzenia rz�du po rozwi�zaniu si� Tymczasowego Rz�du Republiki Polskiej w Lublinie.

Natomiast o faktycznej dacie proklamowania Panstwa Polskiego dwa lata wczesniej 05 listopada 1916 wspomina sie rzadko i niechetnie.

Lucas


Odsylacze do interesujacych dokumentow zwiazanych z tematem:

Czy Polacy moga sie wybic na niepodleglosc http://members.tripod.de/homo_sapiens/Artykuly/CzyPolacy/CzyPolacy.htm 
broszura z 1831 roku

SOCYALIZM http://members.tripod.de/homo_sapiens/Artykuly/socyalizm_Mickiewicz.htm 
- Adam Mickiewicz ( Z »Tribune des peuples« ) - socjalistyczne mrzonki Polaka

Bibula http://monika.univ.gda.pl/~literat/bibula/index.htm 
- wspomnienia socjalisty i rewolucjonisty Jozefa Pilduskiego, w ktorego rekach znalazly sie losy Polski

Jak znaprawiono Slask. O kr�lu i o Stachu http://members.tripod.de/Slaskie_Sprawy/Artykuly/pruszynski.htm 
Ksawery Pruszynski w 1938 r. podsumowal skutki traktowania Slaska przez Polske


« zur�ck zur Rubrik Z Archivum



[ AKTUELL ]  [ POLITIK ]  [ EKO-NOMIA ]  [ HISTORIA ]  [ Z ARCHIWUM ]  [ KULTUR ]  [ PUBLIKACJE ]  [ MINIATURY ]  [ VITA ]  [ HUMOR ]
[ REAKCJE ]  [ DEBATA ]  [ Z FORUM ]  [ INFORMACJE ]  [ OFERTY ]