Click here to send us your inquires or call (852) 36130518

[ECHO �LONSKA]  [FORUM]  [SERVIS]  [�LONSK]  [RUCH AUTONOMII �L�SKA]

« IMPRESSUM

KONTAKT

post@EchoSlonska.com

5_04/2002

ECHO �LONSKA

« nazot do rubriki Miniatury


Za Boog zapuac’

W mojih ukohanyh Uogewnikah S’loonskih tym pin’joondzym nojlepi sie regulowauo swoje zobowioonzania czyli dugi. A tak rihtig, dziynki tymu rze my sie niym posugiwali, dugoow niy boouo. A niykerym nawet rosnoom do dzisioj cinze uood tak zebranego kapitau.

I hoc’ zowdy boouy w uobiegu jakes’ inksze pin’joondze, to tyn przetrwou do dzisioj, ale mo coroz mniejsze poszanowanie. Mimo boskego powinowactwa i Jego imiynia w nazwie.

Bo zgodnie ze znanoom zasadom: lepszy pin’joondz wypiyrany jest przez gorszy. Tyh gorszyh poznali my jurz dos’. Uo jednym s’nih my za bajtla s’piywali piosynka „Kouo muyn’ske za sztyry ryn’ske”. Wiym rze boouy tyrz potym marki: niymiecke i polske.

A jeszcze niyskorzyj przyszuy zuocioki, kere prawdziwym zuotym nawet niy s’mierdziauy, hoc’ uod niego pewnikym wziynuy swoja nazwa.

Uostatnio moomy couko gama pin’joondzow plastikowyh, kere przinioosua nowo s’wiatowo moda. Ta nowo przynynta bankieroow, kero tak doprowdy jest zastawioono na naiwnyh, coby ih hycic’ w ubezwuasowalniajoonce zadurzynie.

W taki sposoob na s’wiecie wywouany uostou boom za plastikowe pin’joondze. Wszystke kupowali na kredyt i zdauo im sie, rze soom szczyn’s’liwe. Ale take szczyn’s’cie niy moge trwac’ wiecznie.

Teroski nowym lykym na wiela suabos’ci systymu moonetarnego mo byc’ Euro. Porzyjymy, uoboczymy - czy poskutkuje?

Jo tam byda zahwolou stary i sprawdzoony s’loonski pin’joondz, kerego skutki dobroczynnego dziauanio wielu poznowauo przez lata. Poznowauo go i proobowauo w urzyciu korzde maue dziecko czy bajtel.

Bo za Boog zapuac’ niyjedyn dostou uod Soomsiadki czes’nie, jabka abo gruszki na uogroodkach. Kwiotki dloo Muterki czy Oumy. Abo do koszyczka na Borze Ciauo. Za ta sama waluta, z rados’cioom leciou potym Soomsiadce z necym do sklepu po towor, uo kerym sie Ji niy spoomniauo. Abo naroombou drzewa i nanioos woonglo z pywnice.

Pozamiatou za Nia shody jak boouo na nia dran, a prawie zaniymogua. Wiela to razy Soomsiod za Boog zapuac’ naprawioou kerymus’ drajrat abo naploompowou kouo?.

Dou pora nahytanyh na Amyndah ryboowo abo peuny ajmer rakoow, kere potym za te same pin’joondze Joszcyno Noom smarzoua na patelni, abo parzooua do wuas’ciwyj czerwoonos’ci raki w roondlu z wrzoontkym. Uoblizywali my ino palce i hwolyli borzo waluta. Wszyscy wiedzoom, rze czas to pin’joondz. Za czyjs’ czas wielu puacioouo downiyj tyrz tym borzym pin’joondzym. 

Kapeloonkom i Katehetkoom za nauka katyjmusu, w modelarni instruktoroom za nauka wykoonywanio furgajooncyh i puywajooncyh modeli, Szyrokymu za c’wiczynia w zigowaniu i trefianiu balym do mauego torka przi hasiokah, a potym w strzylaniu toroow kepkoom jurz na srogym bojisku, Doominowi za prooby na akordyjoonie, Kowackymu za nauka strzylanio z luftbikse, Gajdzie za pisanie rymowanyh rzyczyn’, Dziauahowi za wysouo muzyczka, kero wygrywou na swoji cyji, a kero rozweselaua couki familok, S’wiyrczynie za uobdziyranie kroolikoow, Anuli za krupnioki i rzymloki na smak ... I szuo by tak wymiyniac’ bez koon’ca.

Uooni wszyscy wiedzieli, rze korzdy mo ino to, co moge ze siebie dac’.
I rze dar niy uofiarowany - niy istnieje.
Uooni wszyscy mieli Dar i Go uofiarowywali.
Korzdy co hciou, moog z Niego skorzystac’.
Booua tyrz w urzyciu gorszo uodmiana tyj waluty - za uodrobek.
Rahunki w tyj walucie Niy boouy skuodane na borze koonto.

Uodkuodauo sie je jak weksle do hwile, kedy durznik moog je wykupic’ swojoom wuasnoom robotoom tyj samyj abo inkszyj natury.

W tym systymie bezgotoowkowyh rozliczyn’ siykuo sie siano abo zborze na wsi, stawiauo stogi tego piyrszego i snopki tego drugego, zwoziouo jedne i druge z pola, muoocioouo, kopauo i zbiyrauo kartofle, szkubauo po doomah piyrze, kronrzauo i kuaduo kapusta, budowauo doomy i zabudowania gospodarske, gararze i robioouo wiela, bardzo wiela, rostomajtyh potrzebnyh roboot.

A wela przi tym boouo godki, s’miyhu i rados’ci ze wspoolnego ze soboom przebywanio i roboty niyroz zas’ za Boog zapuac’!

Niy boouo bez to ludzi zmynczonyh bezczynnos’cioom, zagubioonyh i poza wspoolnotoom, znerwicowanyh czy zalynknioonyh. Szukajooncyh psyhoanalityka, psyhologa abo psyhijatry. Wszyscy moogli uobrobiac’ inkszyh i tworzyc’ spoueczny kapitau.

Barzij sie uopuacioouo tworzyc’ regioonalno kultura i uorganizowac’ amatorski sport, skautowe zbioorki i obozy, ni�’li puacic’ i wydowac’ oficijalno waluta na zakup pistoletoow dloo policijantoow, abo na budowa koomisarijatu czy herestu.

A teroski spoueczne z’rooduo, kerym sie pojoom i gaszoom pragniynie gospodarka i rzoond, jest coroz suhsze. A to powoduje niystabilnos’c’, niypokooj i zamiyszanie, kere niszczy wolnos’c’ gospodarczo i polityczno. Bez to muszymy zainwestowac’ w siebie, w nasze wiyn’zi z inkszymi, a niy ino we fabryki, hotele i bioorowce.

Bez spoueczyn’stwa i kultury, ani gospodarka, ani demokracjo niy bydoom dobrze dziauauy. Niy ma tyrz dobryj wuadzy bez spouecznych wiyn’zi. Kapitau spoueczny to spoueczno tradycjo, kos’ciouy, ruhy spoueczne, kere soom wiyncyj we wercie ni�’li fabryki czy droogi.

My na S’loonsku cos’ jurz na tyn tymat wiymy i coroz lepi to rozumiymy. Bo tyn brak spouecznego kapitau skutkuje tu jurz coroz wiynkszym bezrobociym.

I niy ino tu.

Niydugo pewnikym przidoom zahodnie fahmany, coby za nasze oficijalne pin’joondze wymoondrzac’ sie i pokazowac’ noom swooj wynalazek - „pin’joondze spoueczne”.

Godajoom na nie „time dollars”. I rahujoom w nih godziny spouecznyj roboty swojih obywateli. Uodkuodajoom je i rejestrujoom w spouecznym banku czasu w komputrah i na plastikowyh kartah, na keryh koduje sie godziny spouecznyj roboty na rzecz rostomajtyh fundacjoow.

Spoomnijcie sie wtynczos to, rze uood downa jurz moomy korzdy swooj boski rejestr, na kerym starczy ino dali uodkuodac’ jak na koon’cie w banku swoje dobre uczynki i robota dlo inkszyh - za Boog zapuac’!

Antoni Respondek




« zur�ck zur Rubrik Miniatury

[ AKTUELL ]  [ POLITIK ]  [ HISTORIA ]  [ Z ARCHIWUM ]  [ KULTUR ]  [ PUBLIKACJE ]  [ MINIATURY ]  [ VITA ]
[ REAKCJE ]  [ DEBATA ]  [ Z FORUM ]  [ INFORMACJE ]  [ INDEX ]  [ FORMAT-A4 ]  [ ARCHIV-2002 ]  [ SUCHEN ]